Rodzinny kapitał opiekuńczy to świadczenie wprowadzone w ramach Polskiego Ładu, które ma na celu wsparcie rodzin z dziećmi. Jest to pomoc finansowa skierowana do rodziców dzieci w wieku od 12 do 35 miesięcy, mająca na celu ułatwienie łączenia rodzicielstwa z pracą zawodową.
Co to jest rodzinny kapitał opiekuńczy?
Rodzinny kapitał opiekuńczy to świadczenie pieniężne przysługujące na drugie i każde kolejne dziecko w rodzinie, które ukończyło 12. miesiąc życia, ale nie przekroczyło 35. miesiąca życia. Świadczenie to wynosi do 12 tys. zł na dziecko i jest wypłacane w ratach przez określony czas.
Rodzice mają możliwość wyboru formy wypłaty: mogą decydować, czy wolą otrzymywać 500 zł miesięcznie przez 24 miesiące, czy 1000 zł miesięcznie przez 12 miesięcy. Warto zaznaczyć, że rodzinny kapitał opiekuńczy nie zależy od dochodów rodziny, co czyni go dostępnym dla szerokiego grona beneficjentów.
Kto może otrzymać rodzinny kapitał opiekuńczy?
Świadczenie przysługuje obywatelom Polski oraz cudzoziemcom określonym w ustawie, którzy zamieszkują z dzieckiem na terenie Polski. Rodzinny kapitał opiekuńczy przysługuje matce, ojcu, a także osobie, która przyjęła dziecko na wychowanie i wystąpiła do sądu opiekuńczego z wnioskiem o wszczęcie postępowania w sprawie jego przysposobienia.
Kapitał nie jest przyznawany w przypadkach, gdy dziecko zostało umieszczone w pieczy zastępczej, rodzic został pozbawiony władzy rodzicielskiej, lub gdy członkowi rodziny przysługuje za granicą świadczenie o podobnym charakterze do kapitału. Istnieją jednak wyjątki od tej reguły, wynikające z przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego.
Wymagania dotyczące dzieci
Świadczenie przysługuje wyłącznie na dzieci w wieku od 12 do 35 miesięcy. Rodzinny kapitał opiekuńczy nie jest przyznawany na pierwsze dziecko w rodzinie, chyba że w rodzinie jest więcej niż jedno dziecko, a najstarsze nie jest objęte świadczeniem.
Jak złożyć wniosek o rodzinny kapitał opiekuńczy?
Wnioski o rodzinny kapitał opiekuńczy można składać wyłącznie w formie elektronicznej. Proces ten jest zorganizowany za pośrednictwem Platformy Usług Elektronicznych (PUE) ZUS, portalu Emp@tia, a także za pośrednictwem bankowości elektronicznej. Każdy, kto posiada numer PESEL, może złożyć wniosek poprzez te kanały.
Ważne jest, aby złożyć wniosek w odpowiednim terminie – od pierwszego dnia miesiąca, w którym dziecko kończy 9 miesięcy, do końca miesiąca, w którym kończy 13 miesięcy. Złożenie wniosku po tym terminie skutkuje pomniejszeniem wysokości kapitału o 500 zł za każdy miesiąc opóźnienia.
Wymagane dokumenty
- Zaświadczenie sądu opiekuńczego lub ośrodka adopcyjnego, jeśli dziecko zostało przyjęte na wychowanie,
- Oświadczenie o dacie przyjęcia na wychowanie dziecka,
- Decyzja o odroczeniu obowiązku szkolnego, jeśli dotyczy,
- Dokument potwierdzający charakter pobytu cudzoziemca w Polsce, jeśli dotyczy.
Jak przebiega wypłata świadczenia?
Wypłata przyznanego świadczenia odbywa się wyłącznie w formie bezgotówkowej na wskazane przez wnioskodawcę konto bankowe. Ustalenie prawa do kapitału następuje w ciągu dwóch miesięcy od złożenia wniosku. W przypadku pozytywnego rozpatrzenia, rodzic otrzymuje informację o przyznaniu kapitału na swoim profilu na PUE ZUS.
Jeśli wniosek zostanie odrzucony, rodzic ma prawo do odwołania się od decyzji do Prezesa ZUS, a następnie do sądu administracyjnego, jeśli zajdzie taka potrzeba.
Rodzinny kapitał opiekuńczy to istotne wsparcie dla rodzin, które nie jest uzależnione od dochodów, co czyni je dostępnym dla szerokiego grona odbiorców.
Dofinansowanie dla dzieci w instytucjach opieki
Wraz z wprowadzeniem rodzinnego kapitału opiekuńczego, wprowadzono również dofinansowanie dla dzieci nieobjętych tym kapitałem, które uczęszczają do żłobków, klubów dziecięcych lub dziennych opiekunów. Dofinansowanie to wynosi maksymalnie 400 zł miesięcznie na dziecko i jest przyznawane na wniosek rodziców lub opiekunów prawnych.
Wymogiem jest, aby dziecko było pierwszym i jedynym w rodzinie, lub pierwszym z rodzin, w których kolejne dziecko jest objęte rodzinnym kapitałem opiekuńczym. Dofinansowanie dotyczy również dzieci w wieku poniżej 12 miesięcy i powyżej 35 miesięcy.
Warunki uzyskania dofinansowania
- Dziecko musi uczęszczać do placówki opiekuńczej,
- Wnioskowanie o dofinansowanie musi być złożone przez rodziców lub opiekunów prawnych,
- Dofinansowanie nie może przekraczać wysokości opłaty ponoszonej przez rodziców za pobyt dziecka.
Co warto zapamietać?:
- Rodzinny kapitał opiekuńczy wynosi do 12 tys. zł na dziecko, wypłacany w ratach 500 zł przez 24 miesiące lub 1000 zł przez 12 miesięcy.
- Świadczenie przysługuje na drugie i każde kolejne dziecko w wieku od 12 do 35 miesięcy, niezależnie od dochodów rodziny.
- Wnioski można składać wyłącznie elektronicznie przez PUE ZUS, portal Emp@tia lub bankowość elektroniczną, w terminie od 9 do 13 miesiąca życia dziecka.
- Dofinansowanie dla dzieci w instytucjach opieki wynosi maksymalnie 400 zł miesięcznie i dotyczy dzieci nieobjętych rodzinnym kapitałem opiekuńczym.
- Wymagane dokumenty do wniosku obejmują zaświadczenia sądowe, oświadczenia oraz dokumenty potwierdzające pobyt cudzoziemca w Polsce, jeśli dotyczy.
